01 काम्यैः पशुभिरमावास्यायाम् पौर्णमास्यां …{Loading}…
काम्यैः पशुभिरमावास्यायां पौर्णमास्यां वा यजेत १
थिते
- One should perform optional sacrifices with animals on a new-moon or full-moon day.1
काम्यैः पशुभिरमावास्यायां पौर्णमास्यां वा यजेत १
02 तेषान् निरूढपशुबन्धवत्कल्पः …{Loading}…
तेषां निरूढपशुबन्धवत्कल्पः २
थिते
- The ritual of them is similar to that of the Nirudhapasu bandha.1
तेषां निरूढपशुबन्धवत्कल्पः २
03 वायव्यं श्वेतमिति ते …{Loading}…
वायव्यं श्वेतमिति ते ब्राह्मणव्याख्याताः ३
थिते
- The optional animal-sacrifices are described in the Brāhmaṇa-text beginning with vāyavyaṁ śvetam…1
वायव्यं श्वेतमिति ते ब्राह्मणव्याख्याताः ३
04 तेषामावापिकेषु स्थानेषु यथादेवतं …{Loading}…
तेषामावापिकेषु स्थानेषु यथादेवतं षडृचो निदधाति । वपायाः पुरोडाशस्य हविष इति द्वेद्वे ४
तेषामावापिकेषु स्थानेषु यथादेवतं षडृचो निदधाति । वपायाः पुरोडाशस्य हविष इति द्वेद्वे ४
05 पीवोऽन्नां रयिवृधः सुमेधा …{Loading}…
पीवोऽन्नां रयिवृधः सुमेधा इत्येतानि यथापूर्वं यथालिङ्गमाम्नातानि भवन्ति ५
थिते
- The sections the first of which begins with pīvo’nnāṁ rayivr̥dhaḥ sumedhāḥ1 are mentioned to be used in the sequence and in accordance with the characteristic words.
पीवोऽन्नां रयिवृधः सुमेधा इत्येतानि यथापूर्वं यथालिङ्गमाम्नातानि भवन्ति ५
06 सर्वेष्वाभिचरणिकेषु लोहितोष्णीषा लोहितवसना …{Loading}…
सर्वेष्वाभिचरणिकेषु लोहितोष्णीषा लोहितवसना निवीता ऋत्विजः प्रचरन्ति मल्हा इति ६
सर्वेष्वाभिचरणिकेषु लोहितोष्णीषा लोहितवसना निवीता ऋत्विजः प्रचरन्ति मल्हा इति ६
07 मणिला इत्यर्थः …{Loading}…
मणिला इत्यर्थः ७
थिते
- The word malhā means one having uvula near the dew-lap.1
मणिला इत्यर्थः ७
08 विषम आलभेतेति विषमन् …{Loading}…
विषम आलभेतेति विषमं देवयजनं स्यात्पशुं वा विषम आलभेत ८
थिते
- (The sentence) “One should seize (this victim) on an “uneven” (ground)1 means that “uneven ground” should be the place of performance of this sacrifice or that one should seize the victim on an “uneven ground”.
विषम आलभेतेति विषमं देवयजनं स्यात्पशुं वा विषम आलभेत ८
09 दशर्षभाया दैवते मीमांसा …{Loading}…
दशर्षभाया दैवते मीमांसा ९
थिते
- About the deities (of the expiation) for whom ten bulls (are to be seized)1 there is a discussion (as follows).
दशर्षभाया दैवते मीमांसा ९
10 आदित्या स्यात्प्राजापत्या वैकादशिनदेवता …{Loading}…
आदित्या स्यात्प्राजापत्या वैकादशिनदेवता वा यद्देवता वा गर्भिणयः १०
आदित्या स्यात्प्राजापत्या वैकादशिनदेवता वा यद्देवता वा गर्भिणयः १०
11 पर्यारिणीति परिहारसूर्भवति …{Loading}…
पर्यारिणीति परिहारसूर्भवति ११
थिते
- The word paryāriṇī means “One which gives birth (to a male and female-calf) alternately (parihārasūḥ).1
पर्यारिणीति परिहारसूर्भवति ११
12 स्फ्यो यूप इति …{Loading}…
स्फ्यो यूप इति स्फ्याकृतियूप अग्न्यागारिको वा १२
स्फ्यो यूप इति स्फ्याकृतियूप अग्न्यागारिको वा १२
13 त्वाष्ट्रं वडबमिति यम् …{Loading}…
त्वाष्ट्रं वडबमिति यं पुमांसं सन्तमारोहति १३
थिते
- (The expression) “The male Vaḍava is (to be offered) to Tvastr̥1” means a horse on whom being a male, another (horse) mounts.
त्वाष्ट्रं वडबमिति यं पुमांसं सन्तमारोहति १३
14 अपाञ् चौषधीनाञ् च …{Loading}…
अपां चौषधीनां च सन्धाविति प्रावृषि शरत्प्रतिपत्तौ वा । अपि वापां चौषधीनां च सन्धौ १४
थिते
- The expression “in the joint of waters and of herbs” means in the rainy season or in the beginning of the autumn or rather on a place where waters and plants meet together.
अपां चौषधीनां च सन्धाविति प्रावृषि शरत्प्रतिपत्तौ वा । अपि वापां चौषधीनां च सन्धौ १४
15 विशाखो यूप इति …{Loading}…
विशाखो यूप इति यदूर्ध्वं रशनायास्तद्विशाखम् । यद्वोपरादुभे शाखे अष्टाश्री सचषाले स्याताम् १५
विशाखो यूप इति यदूर्ध्वं रशनायास्तद्विशाखम् । यद्वोपरादुभे शाखे अष्टाश्री सचषाले स्याताम् १५
16 प्राशृङ्गो ऽवाशृङ्ग उक्षा …{Loading}…
प्राशृङ्गो ऽवाशृङ्ग उक्षा वशा वेहद्धेनुर्वत्स ऋषभोऽनड्वान्पुनरुत्सृष्टो गोमृग इति गव्याः १६
थिते
- The words Prāśr̥ṅga (one with horns turned forwards)1 Avāśr̥ṅga (one with horns turned downwards),2 Ukṣan (bull)3 Vaśā (a sterile),4 Vehat (one who kills her embryos),5 Dhenu (one which yields milk),6 Vatsa (calf),7 R̥ṣabha (bull), Anaḍvān (ox), Punarutsrr̥ṣṭaḥ (one which is re-released),8 Gomr̥ga (bull like animal)[^9] refer to bovine (animals).
[^9] TS II.1.10.2.
प्राशृङ्गो ऽवाशृङ्ग उक्षा वशा वेहद्धेनुर्वत्स ऋषभोऽनड्वान्पुनरुत्सृष्टो गोमृग इति गव्याः १६
17 अन्नाय वेहतमालभते वाचे …{Loading}…
अन्नाय वेहतमालभते । वाचे व्रेहतम् । श्रद्धायै वेहतम् । ब्रह्मण ऋषभम् १७
थिते
- For the sake (obtainment) of food, one should seize a Vehat, for the sake of speech a Vehat, for the sake of faith a Vehat, for the sake of Brahman (holy word), a bull.
अन्नाय वेहतमालभते । वाचे व्रेहतम् । श्रद्धायै वेहतम् । ब्रह्मण ऋषभम् १७
18 आ गावो अग्मन्नित्युपहोमाः …{Loading}…
आ गावो अग्मन्नित्युपहोमाः १८
थिते
- (The eight verses brgining with ) ā agman1 (are to be used in the) by-offerings.
आ गावो अग्मन्नित्युपहोमाः १८
19 मृत्यवे वेहतम् …{Loading}…
मृत्यवे वेहतम् १९
थिते
- For Mrtyu (Death) (one should seize) a Vehat.
मृत्यवे वेहतम् १९
20 तत्र भर्तारमुपजुहुयात् …{Loading}…
तत्र भर्तारमुपजुहुयात् २०
थिते
- At the time of this (animal-sacrifice) one should perform the by-offerings with (the Hymn) called Bhartr̥.1
तत्र भर्तारमुपजुहुयात् २०
21 सूर्याचन्द्रमोभ्यां यमौ श्वेतङ् …{Loading}…
सूर्याचन्द्रमोभ्यां यमौ श्वेतं कृष्णं चैकयूपे २१
थिते
- One should seize twin (-victims) one white and the other black at one and the same sacrificial post, for Sūrya and Candramas.1
सूर्याचन्द्रमोभ्यां यमौ श्वेतं कृष्णं चैकयूपे २१
22 अद्भ्यो वेहतम् …{Loading}…
अद्भ्यो वेहतम् २२
थिते
- (One should seize) a Vehat for Waters.1
अद्भ्यो वेहतम् २२
23 तत्र सलिलमुपजुहुयात् …{Loading}…
तत्र सलिलमुपजुहुयात् २३
थिते
- At the time of this animal-sacrifice one should perform the by-offerings with the Salila-hymn.1
तत्र सलिलमुपजुहुयात् २३
24 भगाय वाशितामिति …{Loading}…
भगाय वाशितामिति २४
थिते
- (One should seize) a (cow) longing (for bull), for Bhaga.1
भगाय वाशितामिति २४
25 य ऊर्ध्वमाश्विनात्पशवस्तेषां सूक्तक्रमेण …{Loading}…
य ऊर्ध्वमाश्विनात्पशवस्तेषां सूक्तक्रमेण विधिः २५
य ऊर्ध्वमाश्विनात्पशवस्तेषां सूक्तक्रमेण विधिः २५
इति षोडशी कण्डिका