01 अर्धोदिते सूर्य आहवनीयमादधाति …{Loading}…
अर्धोदिते सूर्य आहवनीयमादधाति १
थिते
- (The Adhvaryu) places the Āhavanīya while the sun is half risen.1
अर्धोदिते सूर्य आहवनीयमादधाति १
02 उदिते ब्रह्मवर्चसकामस्य …{Loading}…
उदिते ब्रह्मवर्चसकामस्य २
थिते
- (He places the Āhavanīya) after (the sun has) risen for the (sacrificer) desirous of Brahman-splendour.
उदिते ब्रह्मवर्चसकामस्य २
03 गार्हपत्ये प्रणयनीयमाश्वत्थमिध्ममादीपयति सिकताश्चोपयमनीरुपकल्पयते …{Loading}…
गार्हपत्ये प्रणयनीयमाश्वत्थमिध्ममादीपयति सिकताश्चोपयमनीरुपकल्पयते ३
थिते
- The Adhvaryu enkindles the fuel-stick of Aśvattha-tree which is to be carried forward (towards the Āhavanīya-place) and keeps ready (i.e. takes by means of a vessel) the sand to be used as an underlayer.1
गार्हपत्ये प्रणयनीयमाश्वत्थमिध्ममादीपयति सिकताश्चोपयमनीरुपकल्पयते ३
04 तमुद्यच्छत्योजसे बलाय त्वोद्यच्छे …{Loading}…
तमुद्यच्छत्योजसे बलाय त्वोद्यच्छे वृषणे श्रुष्मायायुषे वर्चसे । सपत्नतूरसि वृत्रतूः । यस्ते देवेषु महिमा सुवर्गो यस्त आत्मा पशुषु प्रविष्टः । पुष्टिर्या ते मनुष्येषु पप्रथे तया नो अग्ने जुषमाण एहि । दिवः पृथिव्याः पर्यन्तरिक्षाद्वातात्पशुभ्यो अध्योषधीभ्यः । यत्रयत्र जातवेदः सम्बभूथ ततो नो अग्ने जुषमाण एहि । उदु त्वा विश्वे देवा इत्येताभिश्चतसृभिः ४
तमुद्यच्छत्योजसे बलाय त्वोद्यच्छे वृषणे श्रुष्मायायुषे वर्चसे । सपत्नतूरसि वृत्रतूः । यस्ते देवेषु महिमा सुवर्गो यस्त आत्मा पशुषु प्रविष्टः । पुष्टिर्या ते मनुष्येषु पप्रथे तया नो अग्ने जुषमाण एहि । दिवः पृथिव्याः पर्यन्तरिक्षाद्वातात्पशुभ्यो अध्योषधीभ्यः । यत्रयत्र जातवेदः सम्बभूथ ततो नो अग्ने जुषमाण एहि । उदु त्वा विश्वे देवा इत्येताभिश्चतसृभिः ४
05 उपरीवाग्निमुद्यच्छति …{Loading}…
उपरीवाग्निमुद्यच्छति ५
थिते
- He lifts up the fire (i.e. the burning Aśvattha-stick) a little high1 as it were.
उपरीवाग्निमुद्यच्छति ५
06 उद्यतमुपयतन् धारयति …{Loading}…
उद्यतमुपयतं धारयति ६
थिते
- He holds it raised and supported (by the sand).
उद्यतमुपयतं धारयति ६
07 अथाश्वस्य दक्षिणे कर्णे …{Loading}…
अथाश्वस्य दक्षिणे कर्णे यजमानमग्नितनूर्वाचयति या वजिन्नग्नेः पशुषु पवमाना प्रिया तनूस्तामावह या वजिन्नग्नेरप्सु पावका प्रिया तनूस्तामावह या वाजिन्नग्नेः सूर्ये शुचिः प्रिया तनूस्तामावहेति । धारयत्येवाग्निम् ७
अथाश्वस्य दक्षिणे कर्णे यजमानमग्नितनूर्वाचयति या वजिन्नग्नेः पशुषु पवमाना प्रिया तनूस्तामावह या वजिन्नग्नेरप्सु पावका प्रिया तनूस्तामावह या वाजिन्नग्नेः सूर्ये शुचिः प्रिया तनूस्तामावहेति । धारयत्येवाग्निम् ७
08 अथाग्नीध्रो लौकिकमग्निमाहृत्य मथित्वा …{Loading}…
अथाग्नीध्रो लौकिकमग्निमाहृत्य मथित्वा वोर्ध्वज्ञुरासीनो दक्षिणमग्निमादधाति यज्ञायज्ञीये गीयमाने यथर्ष्याधानेन द्वितीयया व्याहृत्या तिसृभिः सर्पराज्ञीभिर्द्वितीयेन च घर्मशिरसा । यास्ते शिवास्तनुवो जातवेदो या अन्तरिक्ष उत पार्थिवीर्याः । ताभिः संभूय सगणः सजोषा हिरण्ययोनिर्वह हव्यमग्ने । व्यानं त्वामृत आदधाम्यन्नादमन्नाद्याय गोप्तारं गुप्त्यै । दिवस्त्वा वीर्येण पृथिव्यै महिम्नान्तरिक्षस्य पोषेण पशूनां तेजसा सर्वपशुमादधे । अग्नेऽन्नपा मयोभुव सुशेव दिवः पृथिव्याः पर्यन्तरिक्षाल्लोकं विन्द यजमानाय । पृथिव्यास्त्वा मूर्धन्सादयामि यज्ञिये लोके । यो नो अग्ने निष्ठ्यो योऽनिष्ठ्योऽभिदासतीदमहं तं त्वयाभिनिदधामीति सम्भारेषु निदधाति ८
थिते
- Either having brought the wordly (i.e. profane) fire or having churned it out, the Āgnīdhra, sitting with his knees up, places the Dakṣiṇa-fire while the Yajñāyajñiya-melody is being sung1, with the formula of placing in accordance with the sage, with second sacred utterance, with three Sārparājñī-verses, with the second Gharmaśiras-verse, and with verses and formulae beginning with yāste śivāstanuvo jātavedaḥ he keeps the fire on the materials (on the place of the Dakśiṇa fire).2
अथाग्नीध्रो लौकिकमग्निमाहृत्य मथित्वा वोर्ध्वज्ञुरासीनो दक्षिणमग्निमादधाति यज्ञायज्ञीये गीयमाने यथर्ष्याधानेन द्वितीयया व्याहृत्या तिसृभिः सर्पराज्ञीभिर्द्वितीयेन च घर्मशिरसा । यास्ते शिवास्तनुवो जातवेदो या अन्तरिक्ष उत पार्थिवीर्याः । ताभिः संभूय सगणः सजोषा हिरण्ययोनिर्वह हव्यमग्ने । व्यानं त्वामृत आदधाम्यन्नादमन्नाद्याय गोप्तारं गुप्त्यै । दिवस्त्वा वीर्येण पृथिव्यै महिम्नान्तरिक्षस्य पोषेण पशूनां तेजसा सर्वपशुमादधे । अग्नेऽन्नपा मयोभुव सुशेव दिवः पृथिव्याः पर्यन्तरिक्षाल्लोकं विन्द यजमानाय । पृथिव्यास्त्वा मूर्धन्सादयामि यज्ञिये लोके । यो नो अग्ने निष्ठ्यो योऽनिष्ठ्योऽभिदासतीदमहं तं त्वयाभिनिदधामीति सम्भारेषु निदधाति ८
इति त्रयोदशी कण्डिका