०२ ब्रह्मचर्यम्

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

प्रति-पूरुषं संख्याय संवत्सरान् यावन्तो ऽनुपेताः स्युः १

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

सप्तभिः पावमानीभिर् “यदन्ति यच् च दूरक” इति एताभिर्, यजुष्-पवित्रेण, +++(वामदेव्यम्→)+++साम-पवित्रेणाङ्गिरसेणेति २

पावमान्यः

प᳓वमानस् सु᳓वर्-ज᳓नः ।
पवि᳓त्रेण +++(नाना-विषयेषु)+++ वि᳓चर्षणिः ।
यᳶ᳓ पो᳓ता स᳓ पुनातु मा ।

पुन᳓न्तु मा देवजनाः᳓ ।
पुन᳓न्तु म᳓नवो धिया᳓ ।
पुन᳓न्तु वि᳓श्व आय᳓वः+++(=मनुष्याः)+++ ।

जा᳓तवेदᳶ पवि᳓त्रवत् ।
पवि᳓त्रेण पुनाहि+++(=पुनीहि)+++ मा ।
शुक्रे᳓ण देव दी᳓द्यत् ।
अ᳓ग्ने क्र᳓त्वा+++(=प्रज्ञया)+++ क्र᳓तूँर् अ᳓नु ॥46॥

य᳓त् ते पवि᳓त्रम् अर्चि᳓षि ।
अ᳓ग्ने वि᳓ततम् अन्तरा᳓ ।
ब्र᳓ह्म ते᳓न पुनीमहे ।

उभा᳓भ्यान् देव सवितः ।
पवि᳓त्रेण सवे᳓न च ।
इद᳓म् ब्र᳓ह्म पुनीमहे ।+++(5)+++

वैश्वदेवी᳓ पुनती᳓ देव्य् आ᳓गात्+++(=आगच्छतु)+++ ।
य᳓स्यै बह्वी᳓स् तनु᳓वो वीत᳓-पृष्ठाः+++(=कान्त-स्तुतयः)+++ ।
त᳓या म᳓दन्तस् सध-मा᳓द्येषु +++(=सह माद्यन्ति येषु सवनेषु)+++ ।
वयँ᳓ स्याम प᳓तयो रयीणा᳓म् ॥47॥

वैश्वानरो᳓ रश्मि᳓भिर् मा पुनातु ।
वा᳓तᳶ प्राणे᳓नेषिरो᳓+++(←इष गतौ)+++ मयोभूः᳓ ।
द्या᳓वापृथिवी᳓ प᳓यसा प᳓योभिः +++(इति क्रमशः)+++ ।
ऋता᳓वरी+++(=ऋतवत्यौ)+++ यज्ञि᳓ये मा पुनीताम् ।

यदन्ति

य᳓द् अ᳓न्ति य᳓च् च दूरके᳓
भयं᳓ विन्द᳓ति मा᳓म् इह᳓
प᳓वमान वि᳓ त᳓ज् जहि

यजुष्-पवित्रम्

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

आ᳓पो अस्मा᳓न् मात᳓रश् शुन्धन्तु।+++(र४)+++
घृते᳓न नो घृत-पु᳓वᳶ+++(→घृतपावकाः)+++ पुनन्तु ।
वि᳓श्वम् अस्म᳓त् प्र᳓ वहन्तु रिप्र᳓म्+++(=पापम्)+++ +++(र५)+++
उ᳓द् +++(अद्भ्य)+++ आभ्यश् शु᳓चिर् आ᳓ पूत᳓ एमि ।+++(र५)+++

साम-पवित्रम्

ऋक्

क꣡या꣢ नश्चि꣣त्र꣡ आ भुव꣢꣯दू꣣ती꣢ स꣣दा꣢वृ꣣धः꣢ स꣡खा꣢। क꣢या꣣ श꣡चि꣢ष्ठया वृ꣣ता꣢ ॥ 12-1:0682 ॥

विश्वास-शाकल-प्रस्तुतिः …{Loading}…

क᳓या नश् चित्र᳓ +++(→इन्द्रः)+++ आ᳓ भुवद्
ऊती᳓ +++(=रक्षणम्/ तर्पणम् [तेन])+++, सदा᳓-वृधः +++(=वर्धमानः)+++ स᳓खा ।
क᳓या श᳓चिष्ठया +++(=प्रज्ञावता)+++ वृता᳓ +++(=वर्तनेन)+++ १

क꣡स्त्वा꣢ स꣣त्यो꣡ मदा꣢꣯नां꣣ म꣡ꣳहि꣢ष्ठो मत्स꣣द꣡न्ध꣢सः। दृ꣣ढा꣡ चि꣢दा꣣रु꣢जे꣣ व꣡सु꣢ ॥ 12-2:0683 ॥

विश्वास-शाकल-प्रस्तुतिः …{Loading}…

क᳓स् त्वा सत्यो᳓ म᳓दानां
मं᳓हिष्ठो +++(=पूज्यः)+++ मत्सद् +++(=मादयेद्)+++ अ᳓न्धसः+++(= भोज्यः (→[सोमः])+++) ।
दृळ्हा᳓ +++(=ढम्)+++ चिद् आरु᳓जे +++(=सम्भङ्क्तुम्)+++ व᳓सु २

अ꣣भी꣢꣫ षु णः꣣ स꣡खी꣢नामवि꣣ता꣡ ज꣢रितृ꣣णा꣢म्। श꣣तं꣡ भ꣢वास्यू꣣त꣡ये꣢ ॥ 12-3:0684 ॥॥12(टा)॥

विश्वास-शाकल-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अभी᳓ षु᳓ णः स᳓खीनाम्
अविता᳓ जरितॄणा᳓म् +++(=स्तोतॄणाम्)+++।
शतं᳓ भवास्य् ऊति᳓भिः +++(=रक्षाभिः)+++३
+++(अभिभवसि = सम्मुखो भवसि)+++

साम - वामदेव्यम्।

वामदेव्यम् ।

का+++([टा]%)+++याअ । न+++([धू])+++श्चा+++(३)+++अइत्रा+++(३)+++आ+++(["])+++ भुवात+++(v)+++।
ऊ+++([त]%३)+++ती+++([गो]–%३)+++। सादा+++(["])+++, वृधस्, सा+++(३–%)+++खा+++([त]३–%)+++।
औ+++([पे])+++हो+++(“३)+++हाइ।
क+++([तः])+++या+++(–%३)+++अ +शचाइ,,ष्ठ+++([टि])+++यौ+++(”)+++हो।
ओ हिं+++([ता])+++म्मा+++([प्रे])+++अ।
वा+++(“३[फ])+++आर्तो+++(”)+++, ओ+++(")+++हाइ ।।

का+++(%)+++स्+++([टा])+++ त्वा+++(")+++अ। स+++([धू])+++त्यो+++(")+++ओ, मा+++(%)+++दा+++(%)+++ना+++(")+++अम् ।
मा+++([त]%)+++ं,हि+++([गो])+++ष्ठो+++(["])+++ओ, मात्साद्, अन्धा+++(३–%)+++,, सा+++([त]–%३)+++।
औ+++([पे])+++हो+++(“३)+++हाइ।
दृ+++([तः])+++ढा+++(–%३)+++अ चिदा। रु+++([टी])+++जौ+++([”])+++हो+++(["])+++।
ओ हिं+++([ता])+++म्मा+++([प्रे])+++अ।
वा+++(“३)+++आ+++([फ])+++सो, ओ+++(”)+++हाइ॥

आ+++([टा]%)+++भि+++(")+++इ । षु+++([धू])+++ णा+++(")+++अ, स्सा+++(%)+++खि+++(%)+++ना+++(")+++अम्।
आ+++([त]%)+++वि+++([घि])+++ता+++(["])+++अ, जराइत्री+++(["])+++इणा+++(–%३)+++म्+++([त])+++ ।
औ+++([पे])+++हो+++(“३)+++हाइ।
श+++([तः])+++ता+++(–%३)+++अम् भव,,सि+++([टी])+++ यौ+++([”])+++ हो।
ओ हिं+++([ता])+++म्मा+++([प्रे])+++अ। [ऊ]+++(v)+++ता+++([फ]“३)+++आयो, ओ+++(”)+++हाइ ।।

आङ्गीरसम्

+++(अहं)+++ हँस᳓श् शुचि-ष᳓द्, व᳓सुर् अन्तरिक्ष-स᳓द्,
+हो᳓ता वेदि-ष᳓द्, अ᳓तिथिर् दुरोण-स᳓त् ।
नृ-ष᳓द्, वर-स᳓द्, ऋत-स᳓द् व्योम-स᳓द्,
अब्-जा᳓, गो-जा᳓, ऋत-जा᳓, अद्रि-जा᳓, ऋतं᳓ बृह᳓त् ॥

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अपि वा व्याहृतीभिर् एव ३

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अथाध्याप्यः ४

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अथ यस्य प्रपितामहादि नानुस्मर्यत उपनयनं - ते श्मशान-संस्तुताः ५

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

तेषाम् अभ्यागमनं भोजनं विवाहम् इति च वर्जयेत्। तेषामिच्छतां प्रायश्चित्तं - द्वादशवर्षाणि त्रैविद्यकं ब्रह्मचर्यं चरेद् । अथोपनयनं तत उदकोपस्पर्शनं पावमान्यादिभिः ६

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अथ गृहमेधोपदेशनम् ७

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

नाध्यापनम् ८

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

ततो यो निर्वर्तते तस्य संस्कारो यथा प्रथमेऽतिक्रमे ९

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

तत ऊर्ध्वं प्रकृतिवत् १०

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

उपेतस्याचार्यकुले ब्रह्मचारिवासः ११

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अष्टाचत्वारिंशद्वर्षाणि १२

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

पादूनम् १३

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अर्धेन १४

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

त्रिभिर्वा १५

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

द्वादशावरार्ध्यम् १६

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

न ब्रह्मचारिणो विद्यार्थस्य परोपवासोऽस्ति १७

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अथ ब्रह्मचर्यविधिः १८

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

आचार्याधीनः स्यादन्यत्र पतनीयेभ्यः १९

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

हितकारी गुरोरप्रतिलोमयन्वाचा २०

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अधासनशायी २१

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

नानुदेश्यं भुञ्जीत २२

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

तथा क्षार-लवण-मधु-मांसानि +++(गृह्यसूत्र उपनयनप्रकरणे क्षार-लवणयोर् त्र्यहं नियमनात् मध्वादेरेव त्र्यहादूर्ध्वं नित्यो निषेधः। )+++ २३

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अदिवास्वापी २४

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अगन्धसेवी २५

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

मैथुनं न चरेत् २६

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

उत्सन्न-श्लाघः २७

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

अङ्गानि न प्रक्षालयीत २८

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

प्रक्षालयीत त्वशुचिलिप्तानि गुरोर् असन्दर्शे २९

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

नाप्सु श्लाघमानः स्नायाद् - यदि स्नायाद् दण्डवत् ३०

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

जटिलः ३१

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

शिखाजटो वा वापयेद् इतरान् ३२

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…
  • मौञ्जी मेखला त्रिवृद् ब्राह्मणस्य, शक्तिविषये दक्षिणावृत्तानाम् ३३
विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

ज्या राजन्यस्य ३४

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

मौञ्जी वायोमिश्रा ३५

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

आवीसूत्रं वैश्यस्य ३६

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

सैरी तामली वेत्येके ३७

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

पालाशो दण्डो ब्राह्मणस्य,
नैय्यग्रोध-स्कन्धजो ऽवाङ्ग्रो राजन्यस्य,
बादर औदुम्बरो वा वैश्यस्य।
+++(यज्ञियो)+++ वार्क्षो दण्ड इत्य् अवर्ण-संयोगेनैक उपदिशन्ति ३८

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

वासः ३९

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

शाणी+++(=hemp)+++-क्षौमा+++(=linen/ flax)+++ऽजिनानि +++(ब्राह्मण-क्षत्रिय-वैश्यानाम्)+++४०

विश्वास-प्रस्तुतिः …{Loading}…

कषायं+++(=red Lodh/ kaavi)+++ चैके +++(कार्पासं)+++ वस्त्रम् उपदिशन्ति ४१