विश्वास-प्रस्तुतिः
शब्दः प्रकृतिः सर्ववर्णानाम्॥२२.१॥
Whitney
Tone is the material of all articulate sounds.
मूलम्
शब्दः प्रकृतिः सर्ववर्णानाम्॥२२.१॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
तस्य र्ऊपान्यत्वे वर्णान्यत्वम्॥२२.२॥
Whitney
In the difference of form of the former consists the difference of the latter.
मूलम्
तस्य र्ऊपान्यत्वे वर्णान्यत्वम्॥२२.२॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
तत्र शब्दद्रव्याण्युदाहरिष्यामः॥२२.३॥
Whitney
Here we will instance the offices of terms.
मूलम्
तत्र शब्दद्रव्याण्युदाहरिष्यामः॥२२.३॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
वर्णकारौ निर्देशकौ॥२२.४॥
Whitney
varuṇa and kāra are indicatory.
मूलम्
वर्णकारौ निर्देशकौ॥२२.४॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
चापीत्यन्वादेशकौ॥२२.५॥
Whitney
ca and api are implicative.
मूलम्
चापीत्यन्वादेशकौ॥२२.५॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
त्वथैवेति विनिवर्तकाधिकारकावधारकाः॥२२.६॥
Whitney
tu, atha, and eva are exceptional, introductory, and restrictive, respectively.
मूलम्
त्वथैवेति विनिवर्तकाधिकारकावधारकाः॥२२.६॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
वेति वैभाषिकः॥२२.७॥
Whitney
vā is alternative.
मूलम्
वेति वैभाषिकः॥२२.७॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
नेति प्रतिषेधकः॥२२.८॥
Whitney
na is prohibitive.
मूलम्
नेति प्रतिषेधकः॥२२.८॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
आयामो दारुण्यमणुना खस्येत्युच्चैःकराणि शब्दस्य॥२२.९॥
Whitney
Tension, hardness, smallness of aperture, are producers of high tone.
मूलम्
आयामो दारुण्यमणुना खस्येत्युच्चैःकराणि शब्दस्य॥२२.९॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
अन्ववसर्गो मार्दवमुरुता खस्येति नीचैःकराणि॥२२.१०॥
Whitney
Relaxation, softness, wideness of aperture, are producers of low tone.
मूलम्
अन्ववसर्गो मार्दवमुरुता खस्येति नीचैःकराणि॥२२.१०॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
मन्द्रमध्यमताराणि स्थानानि भवन्ति॥२२.११॥
Whitney
Soft, middle, and loud are the three qualities.
मूलम्
मन्द्रमध्यमताराणि स्थानानि भवन्ति॥२२.११॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
तत्रैकविँशतिर्यमाः॥२२.१२॥
Whitney
In them are twenty-one tones.
मूलम्
तत्रैकविँशतिर्यमाः॥२२.१२॥
ऋग्विरामः पदविरामो विवृत्तिविरामः समानपदविवृत्तिविरामस्त्रिमात्रो द्विमात्र एकमात्रो ऽर्धमात्र इत्यानुऊर्व्येण॥२२.१३॥
यद्यञ्जनान्तं यदु चापि दीर्घँ संयोगपूर्वं च तथानुनासिकम्॥२२.१४॥॥ A syllable that ends with a consonat, one that has a long vowel, one that preceedes a conjuction of consonants, one that is nasal — all these are to be accounted heavy; tthe rest, other than these, are light.
अव्यञ्जनान्तं यद्ध्रस्वमसंयोगपरं च यत्।
विश्वास-प्रस्तुतिः
अननुस्वारसंयुक्तमेतल्लघु निषोधतै तल्लघु निबोधत॥२२.१५॥
Whitney
A syllable that does not end with a consonat, that has a short vowel, and that is not followed by a conjunction of consonants, and one that is not combined with anusvāra — know that to be light.
मूलम्
अननुस्वारसंयुक्तमेतल्लघु निषोधतै तल्लघु निबोधत॥२२.१५॥