विश्वास-प्रस्तुतिः
लुप्यते त्वकार एकारौकारपूर्वः॥११.१॥
Whitney
But a is elided when preceded by e or o.
मूलम्
लुप्यते त्वकार एकारौकारपूर्वः॥११.१॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
अथालोपः॥११.२॥
Whitney
Now follow cases of non-elision.
मूलम्
अथालोपः॥११.२॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
धातारातिरुपवाजपेयजुष्टश्येनायोख्यध्रुवक्षितिरियमेवसायाग्निर्मूर्धारुद्रप्रथमोपोत्तमविकर्षविहव्यहिरण्यवर्णीययाज्यामहापृष्ठ्ये॥११.३॥
Whitney
The a is not elided in the following sections: those beginning with dhātā rātiḥ and upa; those styled vājapeya; those beginning with juṣṭa and śyenāya; those styled ukhya; those beginning with dhruvakṣitiḥ, iyam eva sā yā, and agnir mūrdhā; the first and the next to the last of the rudra chapter; and those styled vikarṣa, vihavya, hiraṇyavarṇīya, yājyā, and mahāpṛṣṭhya.
मूलम्
धातारातिरुपवाजपेयजुष्टश्येनायोख्यध्रुवक्षितिरियमेवसायाग्निर्मूर्धारुद्रप्रथमोपोत्तमविकर्षविहव्यहिरण्यवर्णीययाज्यामहापृष्ठ्ये॥११.३॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
अँहसोँहतिरनिष्टृतोऽवन्त्वस्मानवद्यादहनि च॥११.४॥
Whitney
Also in am̐hasaḥ, am̐hatiḥ, aniṣṭṛtaḥ, avantv asmān, avadyāt, and ahani.
मूलम्
अँहसोँहतिरनिष्टृतोऽवन्त्वस्मानवद्यादहनि च॥११.४॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
अनु घर्मासआपोमर्तोरथस्त्वोदत्तेवातःपूर्वः॥११.५॥
Whitney
Also in anu, when preceded by gharmāsaḥ, āpaḥ, martaḥ, rathaḥ, tvaḥ, datte, and vātaḥ.
मूलम्
अनु घर्मासआपोमर्तोरथस्त्वोदत्तेवातःपूर्वः॥११.५॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
अभिवात्वपश्च॥११.६॥
Whitney
Also (after vātaḥ) in abhi vātu and apaḥ.
मूलम्
अभिवात्वपश्च॥११.६॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
अन्वगमच्च॥११.७॥
Whitney
Also (after apaḥ) in anu and agamat.
मूलम्
अन्वगमच्च॥११.७॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
आपःपूर्वो ऽद्भिरपांनपादस्मान्॥११.८॥
Whitney
Also in adbhiḥ, apāṃ napāt, and asmān, when preceded by āpaḥ.
मूलम्
आपःपूर्वो ऽद्भिरपांनपादस्मान्॥११.८॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
रायेसैन्द्रःपूर्वश्चाकारपरे॥११.९॥
Whitney
In asmān, also, if followed by a, when rāye, saḥ, and indraḥ precede.
मूलम्
रायेसैन्द्रःपूर्वश्चाकारपरे॥११.९॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
तेपूर्वो ऽद्यान्धोऽँशुरग्ने॥११.१०॥
Whitney
Also in adya, andhaḥ, am̐śuḥ, and agne, when te precedes.
मूलम्
तेपूर्वो ऽद्यान्धोऽँशुरग्ने॥११.१०॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
मेपूर्वश्च॥११.११॥
Whitney
In agne, also, when preceded by me.
मूलम्
मेपूर्वश्च॥११.११॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
अस्याश्विनापरा च॥११.१२॥
Whitney
As also, in asya, aśvinā, and aparā.
मूलम्
अस्याश्विनापरा च॥११.१२॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
नःपूर्वो ऽसदग्निरघान्तमोऽभ्यस्मिन्नद्यपथि॥११.१३॥
Whitney
Also in asat, agniḥ, agha, antamaḥ, abhi, asmin, and adya pathi, when preceded by naḥ.
मूलम्
नःपूर्वो ऽसदग्निरघान्तमोऽभ्यस्मिन्नद्यपथि॥११.१३॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
नमःपूर्वो ऽग्रेऽश्वेभ्योऽग्रियाय॥११.१४॥
Whitney
Also in agre, aśvebhyaḥ, and agriyāya, when preceded by namaḥ.
मूलम्
नमःपूर्वो ऽग्रेऽश्वेभ्योऽग्रियाय॥११.१४॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
आविन्नःसोमःपूर्वो ऽग्निपरः॥११.१५॥
Whitney
Also when āvinnaḥ or somaḥ precedes and agni follows.
मूलम्
आविन्नःसोमःपूर्वो ऽग्निपरः॥११.१५॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
धीरासोऽदब्धासएकादशासऋषीणांपुत्रःशार्यातेऽषाढःपितारःपृथिवीयज्ञआसतेयेगृह्णाम्यग्रेवाँएषजज्ञेसँस्फानोयुवयोर्यःपृष्ठेपतिर्वेगोशुष्मःपुवःसमिद्धऋषभःपाथोवचोवर्षिष्ठेजुषाणोयोरुद्रोवृष्णाःपूर्वः॥११.१६॥
Whitney
Also a is retained when preceded by dhīrāsaḥ, adabdhāsaḥ, ekādaśāsaḥ, ṛṣīṇāṃ putraḥ, śāryāte ’ṣāḍhaḥ, pitāraḥ, pṛthivī yajñe, āsate ye, gṛhṇāmy agre, vām̐ eṣaḥ, jajñe, sam̐sphānaḥ, yuvayor yaḥ, pṛṣṭhe, patir vaḥ, go, śuṣmaḥ, puvaḥ, samiddhaḥ, ṛṣabhaḥ, pāthaḥ, vacaḥ, varṣiṣṭhe, juṣāṇo, yo rudraḥ, or vṛṣṇaḥ.
मूलम्
धीरासोऽदब्धासएकादशासऋषीणांपुत्रःशार्यातेऽषाढःपितारःपृथिवीयज्ञआसतेयेगृह्णाम्यग्रेवाँएषजज्ञेसँस्फानोयुवयोर्यःपृष्ठेपतिर्वेगोशुष्मःपुवःसमिद्धऋषभःपाथोवचोवर्षिष्ठेजुषाणोयोरुद्रोवृष्णाःपूर्वः॥११.१६॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
अरतिमस्ययज्ञस्यातिद्रुतोऽतियन्त्यनृणोऽविष्यन्ननमीवोऽन्नेष्वर्चिरजीतानज्यानिमह्नियाअम्बाल्यर्वन्तमस्त्वकृणोदङ्गिरोऽप्सुयोअस्कभायदच्युतोऽश्वसनिरस्थभिरशिश्रेदङ्गेऽघ्निय॥११.१७॥
Whitney
Also in aratim, asya yajñasya, atidrutaḥ, atiyanti, anṛṇaḥ, aviṣyan, anamīvaḥ, anneṣu, arciḥ, ajītān, ajyānim, ahniyāḥ, ambāli, arvantam, astu, akṛṇot, aṅgiraḥ, apsu yaḥ, askabhāyat, acyutaḥ, aśvasaniḥ, asthabhiḥ, aśiśret, aṅge, and aghniya.
मूलम्
अरतिमस्ययज्ञस्यातिद्रुतोऽतियन्त्यनृणोऽविष्यन्ननमीवोऽन्नेष्वर्चिरजीतानज्यानिमह्नियाअम्बाल्यर्वन्तमस्त्वकृणोदङ्गिरोऽप्सुयोअस्कभायदच्युतोऽश्वसनिरस्थभिरशिश्रेदङ्गेऽघ्निय॥११.१७॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
अध्वर स्वरपरे॥११.१८॥
Whitney
Also in adhvara, when a vowel follows [the r].
मूलम्
अध्वर स्वरपरे॥११.१८॥
विश्वास-प्रस्तुतिः
स पूर्वस्यार्धसदृशमेकेषामर्धस्दृशमेकेषाम्॥११.१९॥
Whitney
In the opinion of some, it becomes half-similar with its predecessor.
मूलम्
स पूर्वस्यार्धसदृशमेकेषामर्धस्दृशमेकेषाम्॥११.१९॥