मूलम् - ०।०
श्रीमते निगमान्तमहादेशिकाय नमः
श्रीवैष्णव तिऩसरि
आरभ्य स्वगुरुभ्यः श्रीशमभिव्याप्य गुरुततिं नत्वा । श्रीवैष्णवदिनचर्यागाथा विवृषीय वैष्णवप्रीत्यै ॥ १ ॥
छान्दोग्यत्तिले भूमविद्याप्रकरणत्तिले नारदमहर्षियाले स्वाधीतविद्यामध्यत्तिले परिगणितैयाय् ‘यं वाकेष्वनुवाकेषु निषत्सूपनिषत्सु च । यं गृणन्ति सुकर्माणं सत्यं सत्येषु सामसु ॥’ ऎऩ्गिऱ वचनत्तिले निषिद्धवाचकशब्दङ्गळाले व्यवहृतैयाय् काश्मीरागमप्रामाण्यत्तिले व्यवस्थापितापौरुषेयभावैयाय् स्कन्धस्थानीयङ्गळागैयाले अनुश्रवपदवाच्यङ्गळाऩ ऋगादिवेदङ्गळुक्कु मूलकाण्डस्थानीयैयागैयाले पूर्वश्रवःपदवाच्यैयाग भोजराजबलदेवाचार्यर्गळाले विवेचितैयाऩ एकायनश्रुतियाले भगवन्निष्ठर्गळुक्कु कर्तव्यत्वेन चोदितैयाय् पॆरियमुदलियारालुम् तम्मालुम् आगमप्रामाण्यत्तिलेयुम् श्रीपाञ्चरात्ररक्षाप्रथमाधिकारत्तिलेयुम् सम्भावितसमस्तविरोधाभासप्रशमनपूर्वकमाग महाभारतशारीरकसूत्रानुरोधेन व्यवस्थापिततन्त्रान्तरदुर्लभसार्वभौमप्रामाण्यैकळाऩ श्रीसात्वतभगवच्छास्त्रसंहितैकळाले उपबृंहितैयाय् भगवद्भाष्यकारराले शरणागतिगद्यभगवदाराधनप्रयोगवैकुण्ठगद्यङ्गळुडैय शब्दार्थशक्तिकळाले कर्तव्यत्वेनोपदिष्टैयाय् वङ्गिवंशेश्वरनारायणमुनिप्रभृतिभाष्यकारशिष्यसन्ततियाले विस्पष्टनिबद्धक्रमैयाय् श्रीपाञ्चरात्ररक्षैयिल् द्वितीयाधिकारत्तिले अव्यवहित-प्रपत्तिनिष्ठर्गळुक्कुम् कूड स्वयंप्रयोजनत्वेनावश्यकर्तव्यैयाग प्रतिपादितैयाय् तृतीयाधिकारत्तिले वैशद्येन प्रदर्शितानुष्ठानप्रकारैयाय् शौचस्नानसन्ध्योपासनादिसामान्यधर्मदत्तहस्तावलम्बैयाऩ अभिगमनोपादानेज्यास्वाध्याययोगात्मकपाञ्चकालिकाच्छिद्रवैष्णवदिनचर्यैयै सर्वबुद्ध्यारोहार्थमाग द्रमिडगाथैकळाले सङ्ग्रहेण प्रदर्शिप्पिक्क निऩैत्तु मुऱ्पड इरण्डुबाट्टुगळाले अभिगमनत्तै अरुळिच्चॆय्यक्कोलि मुदल्बाट्टाले ब्राह्ममुहूर्तोत्थानप्रकारत्तै अरुळिच्चॆय्गिऱार्।
मूलम् - १।१
मू - वरियिरुळऴिवदर्मऩंवरुमुणर्वॊडु
करिगिरिमरुवियगरियवरडियिणै
परिवॊडुबरवुनल्लडियवर्बऴवुरै
अरियरियरियरियरियरियरिये। (१)
वरि - आवारकमाऩ, इरुळ् - अन्धकारत्तिऩुडैय, अऴिवदर् - नाशत्तिले, बहिर्वस्तुस्फुरणगन्धरहितैयाऩ निद्रैयुडैय अवसानकालत्तिले ऎऩ्ऱबडि। तमः कार्यभूतैयागैयालुम् बहिर्विषयावभासपरिपन्थिनियागैयालुम् निद्रैयै इरुळाग निर्देशित्तबडि। इदुक्कावारकत्वोक्तियाले सरसवाहित्वेन दुर्वारत्वमुम् अत्तैत्तविरुम्बोदु शरीरधारणन्दाऩुम् दुष्करमाय् उत्तरोत्तरकैङ्कर्यविच्छेदम् प्रसङ्गिक्कैयाले जाग्रद्दशाजनितपरिश्रमपरिहाराय अवश्यकर्तव्यत्वमुम् तोऱ्ऱुगैयाले रागप्राप्तैयाऩ निद्रैताऩे उत्तरोत्तरकैङ्कर्येषु करणकलेबरप्रोत्साहनाडीविश्रमरूपत्वेन निषेवितैयाऩाल् अदुदाऩे कैङ्कर्यमागैयाले पाञ्चकालिककैङ्कर्यप्रवाहत्तुक्कु विच्छेदशङ्काप्रसक्तियिल्लैयॆऩ्ऱु ध्वनितम्। आगवित्ताल् ‘ब्राह्मे मुहूर्ते उत्तिष्ठेत् जीर्णाजीर्णं निरूपयेत् । अजीर्णे तु पुनस्सन्ध्यागमात्स्वापो विधीयते ॥’ ऎऩ्ऱु आयुर्वेदत्तिले दर्शितमाय् ‘युक्तस्वप्नावबोधस्य’ (६-१७) ऎऩ्ऱु श्रीगीतैयिल् अनुमतमाय् स्वस्वशरीरपाटवानुगुणमाऩ निद्रापरिग्रहकालम् प्रतिपादितमाय्त्तु। कालाकालविनीतनिद्रातमस्कत्वेन तत्कालसमुन्मिषितसत्त्वसन्धुक्षितमाऩ सात्त्विकज्ञानरूपप्रतिभाप्रकारत्तोडे ऎऩ्ऱबडि। इङ्गु मऩंवरुमॆऩ्ऱु स्वारसिकज्ञानागमोक्तियाले पूर्वरात्रियोगत्तिऩुडैय संस्कारपाटवम् ध्वनितम्। इत्ताले श्रीसात्वादिकळिले चोदितमाऩ अपररात्रयोगमुम् निष्पन्नमाम्। करिगिरि - करिगिरियै, मरुविय - आदरिक्कुमवराऩ, करियवर् - श्यामलरुडैय, वार्षुकवलाहकस्निग्धश्यामलकलेबरराऩ पेररुळाळरुडैय ऎऩ्ऱबडि। इत्तालिवर्क्कु हृदयङ्गमशोभाशालित्वम् व्यञ्जितमागैयाले ध्यानसौकर्यम् सूचितम्। अडियिणै - चरणयुगलत्तै, परिवॊडु - प्रेमत्तोडु, परवुम् - स्तुतिपण्णुमवराऩ, कीर्तिक्कुमवराऩ वॆऩ्ऱबडि। नल् - समीचीनराऩ, अनन्यप्रयोजनराऩ ऎऩ्ऱबडि। अडियवर् - दासर्गळुडैय, पऴ - प्राचीनमाऩ, उरै - उक्ति, अरियरियरियरियरियरियरि - हरिः हरिः ऎऩ्ऱु सप्तकृत्वोऽभ्यस्तमाऩ हरिशब्दम्, अरियरि इत्यादिकं तेषामुक्त्यनुकरणम्। ‘तत्र हरिशब्दसङ्कीर्तनं सप्तकृत्व इति श्रीमत्कृद्गृध्रसरोमुनिभिर्नित्यकर्मसङ्ग्रहे निरूपितम्’ ऎऩ्ऱु श्रीपाञ्चरात्ररक्षैयिले तामेयरुळिच्चॆय्दारिऱे। इवर्गळाले अभ्यस्यमानहरिशब्दत्तुक्कु प्राचीनत्वोक्तियाले अविच्छिन्नशौचस्नानमन्त्ररूपत्वम् सूचितम्। (१)
मूलम् - १।२
मू - विऩैवगैयॊऴुगियवॆऱिनिलैयडैयवुम्
निऩैवुडैनिगऴॆदिर्निलैनलमणुगिड
मऩमुरैगिरिसैगळ्मगिऴ्मऱैनॆऱिगॊडु
तऩिमुदलडियिणै यडैबवर्दमरे।
इप्पडि ब्राह्ममुहूर्तोत्थानप्रकारत्तै यरुळिच्चॆय्दु, इऩिमेल् निर्वेदसात्विकधृत्यालम्बनपूर्वकसन्ध्योपासनाग्निकार्यादिनित्यनैमित्तिकतत्तत्कालानुरूपभगवदाराधनानुष्ठानत्ताले योग्यतासंपादनानन्तरम् कर्तव्यमाय् स्वयम्प्रयोजनपूर्णप्रपत्तिरूपमाऩ अभिगमनत्तै यरुळिच्चॆय्गिऱार्।
तमर् - तदीयर्गळ्, विऩैवगै - कर्मप्रकारङ्गळिले, ऒऴुगिय - पॆरुगिप्पोऩवैयाऩ, वॆऱिनिलै - उन्मादावस्थैकळ्, अडैयवुम् - कृत्स्नैकळिलेयुम्, निऩैवुडै - स्मरणत्तैयुडैत्ताऩ, निगऴ् - वर्तमानकालत्तिले, ‘ब्राह्मे मुहूर्ते सम्प्राप्ते निद्रां त्यक्त्वा प्रसन्नधीः । हरिर्हरिर्हरिरिति व्याहरेत् वैष्णवः पुमान् ॥ उत्थायशयने तस्मिन् आसीनो नियतेन्द्रियः । त्रस्तनिर्विण्णहृदयो व्यर्थं वीक्ष्य गतं वयः ॥’ ऎऩ्ऱु तॊडङ्गि ‘दुस्तरां मद्दशामेतां कथयिष्यामि कस्य वा ॥’ ऎऩ्ऩुमळवाऩ अधिकविंशश्लोकङ्गळाले वङ्गिपुरत्तु नम्बि अरुळिच्चॆय्दबडिये, अनादिकर्मप्रवाहपारवश्यप्रयुक्तभगवदाज्ञातिलङ्घनतत्फलानुभवलक्षणदुस्तरदुर्दशाप्रतिसन्धानरूपनिर्वेदयुक्तमाऩ एतद्देहानुवृत्तिकालत्तिलेयॆऩ्ऱु निर्गलितार्थम्। ऎदिर्निलै - भविष्यदवस्थैयुडैय, नलम् - आनन्दम्, अणुगिड - सन्निहितमाम्बडि, मुक्तिदशाभाविकैङ्कर्यसाम्राज्यानुभवानन्दम् किट्टुम्बडियॆऩ्ऱबडि। इदुक्कु अडैयवॆऩ्गिऱत्तोडे अन्वयम्। इङ्गु लक्ष्यमाणाभिगमनत्तुक्कु मुक्तिदशाभाविपुरुषार्थप्रत्यासत्तिकथनत्ताले ‘किं किं न साध्यं भगवदाराधनपरैर्नरैः । वैष्णवानां विशेषेण स्वयमेतत्प्रयोजनम् ॥’ ऎऩ्ऱु नञ्जीयर् अरुळिच् चॆय्दबडिये अनन्यप्रयोजनाधिकारिपक्कल् स्वयम्प्रयोजनत्वम् व्यञ्जितम्। तादृशपुरुषार्थलाभमनूद्य तत्प्रत्यासत्तिकथनत्ताले निद्रादिप्रत्यूहविच्छिन्नमाय् शास्त्रनियतकाले देशादिपरिच्छिन्नमाऩ अत्रत्यकैङ्कर्यरसत्तुक्कु निष्प्रत्यूहदेशकालाद्यपरिच्छिन्नतत्रत्यकैङ्कर्यरसापेक्षया भेदस्सूचितः । मऩम् - मनस्सु, उरै - वाक्कु, किरिसैगळ् - क्रियैकळ्, मनोवाक्कायरूपमाऩ करणत्रयमॆऩ्ऱबडि। मगिऴ् - आनन्दिक्कुम्बडियाऩ, मऱैनॆऱि - वेदमागिऱ उपायत्तै। मदि नॆऱि ऎऩ्ऱु पाठमाऩबोदु, ज्ञानोपायत्तै ऎऩ्ऱु पॊरुळ्। कॊडु - कॊडुत्तवऩाऩ, इरुळ्दरुमाञालत्तुरु मऱन्दु जात्यन्धऩाऩ चेतनऩुडैय करणत्रयमुम् निरुपाधिकसर्वशेषियाऩ तऩक्कु अभिमतविषयङ्गळिऩिऩ्ऱु निवर्तित्तुम् अभिमतविषयङ्गळिले प्रवर्तित्तुम् कृतार्थमाय् अनुष्ठिक्कुम्बडि स्वाभिमतानभिमतविवेचकमाऩ श्रुतिस्मृतीतिहासादिशास्त्रत्तैक् कॊडुत्तवऩाऩवॆऩ्ऱु निष्कर्षम्। इङ्गु स्वाभिमतानभिमतविषयविवेचनार्थम् शास्त्रप्रदानोक्तियाले ‘वर्णाश्रमाचारवता पुरुषेण परः पुमान् । विष्णुराराध्यते पन्था नान्यस्तत्तोषकारकः ॥ तस्मात्समाचारवता पुरुषेण जनार्दनः । आराध्यस्तु स्ववर्णोक्तधर्मानुष्ठानकारिणा ॥ वर्णाश्रमेषु ये धर्माः शास्त्रोक्ता नृपसत्तम । तेषु विष्णुं नरस्तिष्ठन्नाराधयति नान्यथा ॥’ इत्यादिपरस्सहस्रप्रमाणपर्यालोचनापरीवाहमाग ‘स्तुतिजपनिजबिम्बालोकनध्यानसेवास्मृतिकथनसमर्चाकर्मभिः श्रौतदूरैः । वृषभशिखरिनाथ त्वामभीप्सन्ति केचित् श्रुतिपथपरिनिष्ठप्रापणीयाङ्घ्रिपद्मम् ॥’ ऎऩ्ऱु परकालसूरिकळ् उपासित्तबडिये भगवदाज्ञासिद्धस्वस्ववर्णाश्रमोचितनित्यनैमित्तिककर्मानुष्ठानाहितयोग्यताका एवाभिगमनोपादानादिभगवद्धर्मानुष्ठानाधिकारिणो न त्वितरे इति स्फुटीकृतम्। तऩि - अद्वितीयऩाऩ, मुदल् - कारणभूतऩाऩवऩुडैय, अधिष्ठातृनिरपेक्षजगदुपादानभूतऩाऩ सर्वशरण्यऩॆऩ्ऱबडि, इणैयडि - युगळीभूतङ्गळाऩ चरणङ्गळै, अडैबवर् - शरणमाग आश्रयिप्पार्गळ्, ‘द्वयेन तद्विवरणैः प्रपद्य प्रभुमीश्वरम् । निक्षिप्य चिरमात्मानं तत्पादाब्जे कृती भवेत् ॥’ ऎऩ्ऱु नञ्जीयररुळिच्चॆय्दबडिये द्वयतद्विवरणगद्यप्रभृतिकळाले परिपूर्णशरणागतिरूपाभिगमनत्तै अनुष्ठिप्पदॆऩ्ऱबडि। इङ्गु जगत्कारणत्वशास्त्रप्रदानशरणवरणोक्तियाले ‘यो ब्रह्माणं विदधाति पूर्वं यो वै वेदांश्च प्रहिणोति तस्मै । तं ह देवमात्मबुद्धिप्रसादं मुमुक्षुर्वै शरणमहं प्रपद्ये ॥’ ऎऩ्गिऱ श्वेताश्वतरमन्त्रम् प्रत्यभिज्ञापितम्। (२)
मूलम् - १।३
मू - मलर्मगण्मरुविय मऱुवुडैयिऱैयवर्
मलरडिगरुदिय मऩमुडैयडियवर्
मलर्बुऩलमुदुडऩ् वगैयॆऩवडैयवुम्
मलर्मदियॆमदल वॆऩवरुबवरे। (३)
इप्पडि अभिगमनत्तै सकर्तव्यताकमाग विवरित्तु इऩिमेल् उपादानत्तै इरण्डुबाट्टाले अरुळिच्चॆय्यक्कोलि मुऱ्पड उपादानम् परार्थानुसन्धानपरिकर्मितबाह्याभ्यन्तरपूजोपकरणसम्पादनरूपमॆऩ्ऱु काट्टुगिऱार्।
मलर्मगळ् - पिराट्टियाले, मरुविय - आदरिक्कप्पट्टदाऩ, मऱुवुडै - चिह्नत्तैयुडैयवराऩ, भगवद्वक्षोदक्षिणभागनिष्ठत्वलक्षणसामानाधिकरण्यप्रत्यासत्तियालुम् देवतान्तरव्यावर्तकासाधारणधर्मत्वरूपसाजात्यत्तालुम् पिराट्टिक्कु अत्यन्तादरविषयमाऩ श्रीवत्साख्यलाञ्छनत्तैयुडैयवराऩ ऎऩ्ऱबडि। इङ्गु ईश्वरऩुक्कु श्रीवत्ससम्बन्धत्ताले परत्वमुम् श्रीसम्बन्धत्ताले परिपूर्णत्वमुम् व्यञ्जितम्। इत्ताल् ईश्वराराधनार्थद्रव्योपादानम् अवऩुक्कु अनवाप्तभोगावाप्त्यर्थमऩ्ऱु, किन्तु - चेतनऩुडैय करणकळेबरङ्गळुक्कु ईश्वरमुखोल्लासेन कृतार्थतावाप्त्यर्थमॆऩ्ऱु फलितम्। इऱैयवर् - ईश्वरऩुडैय, मलर् - पुष्पङ्गळ्बोलेयिरुक्किऱ, अडि - चरणङ्गळै, करुदिय - चिन्तिक्कुमवराऩ, मऩमुडै - मनस्सैयुडैयवराऩ, भगवत्पदपद्मार्चनोद्देशेन तदुपकरणोपादानत्तिले प्रवर्तिक्कुमवराऩ ऎऩ्ऱबडि। अडियवर् - दासर्गळ्, मलर् - पुष्पङ्गळ्, पुऩल् - तीर्थम्, अमुदु - तण्डुलादिहविरर्थद्रव्यङ्गळ्, उडऩ् - इवैगळोडेगूड, वगैयॆऩ - अन्दमादिरिगळाऩ, अडैयवुम् - कृत्स्नद्रव्यङ्गळैयुम् ‘अह्नो द्वितीयभागेन कृष्णाराधनतत्परः । द्रव्याण्याराधनार्थानि शास्त्रीयाणि समार्जयेत् ॥ प्रभूतानि विशुद्धानि शुद्धदेशोद्भवानि च । अरौद्राण्यनिषिद्धानि सङ्गृहीतानि वैष्णवैः ॥ सुगन्धीनि मनोज्ञानि पुष्पाण्यभिमुखानि च । वासांसि धनधान्यानि चन्दनाद्यनुलेपनम् ॥ अन्यानि हविरर्थानि तानि मूलफलानि च । संक्षिप्तानीह बहुशो देवभोग्यानि यानि च । दधिक्षीराज्यमुख्यानि द्रव्याणि च विशेषतः । उत्तमानुपदंशांश्च मुद्गमाषादिकान्यपि ॥ ताम्बूलादीनि वान्यानि सर्वाण्यादाय सादरम् ॥ यदर्हं तानि संस्कृत्य प्रक्रमेतार्चनं ततः ॥’ इत्यादिप्पडि नञ्जीयराले सङ्गृहीतार्थङ्गळाऩ द्रव्यङ्गळै, ऎऩ्ऱबडि। इदुक्कु वाक्यान्तरक्रियैयोडे अन्वयम्। इङ्गुपादीयमानद्रव्यङ्गळुक्कु वगैयॆऩवॆऩ्ऱु अभ्यस्यमान वॆऩ्ऱु तत्त्वोक्तियाले ‘अक्लेशेन शरीरस्य कुर्वीत धनसञ्चयम् । अप्रयत्नागतास्सेव्या गृहस्थैर्विषयास्सदा ॥’ ऎऩ्ऱु मन्वादिमहर्षिकळ् स्तुतित्तबडिये ध्यानादिविरोधि कायक्लेशकरबह्वायासनिरपेक्षद्रव्यङ्गळे उपादेयङ्गळॆऩ्ऱु ध्वनितम्। मलर्मदि - मदिमलरॆऩ्ऱन्वयम्, मदि - बुद्धिविशेषङ्गळागिऱ, मलर् - पुष्पङ्गळैयुम्, ‘अहिंसा प्रथमं पुष्पं पुष्पमिन्द्रियनिग्रहः । सर्वभूतदया पुष्पं क्षमा पुष्पं विशेषतः ॥ ज्ञानं पुष्पं तपः पुष्पं ध्यानं पुष्पं तथैव च । सत्यमष्टविधं पुष्पं विष्णोः प्रीतिकरं भवेत् ॥’ (आपस्तम्बसूत्रम्) इत्यादिकळाले दर्शितङ्गळाय् सदाचार्यसेवासम्भाषणादिकळाले लभ्यङ्गळाऩ अहिंसाद्यान्तरपुष्पङ्गळैयुमॆऩ्ऱबडि, ऎमदु - नम्मुडैयवैगळ्, अल -अऩ्ऱु, ऎऩ - ऎऩ्ऱु, ‘नात्मार्थम् अन्नमभिरूपं पाचयेत्’, ‘तदर्थं कर्म कौन्तेय मुक्तसङ्गस्समाचर’ (गीता - ३।९) ऎऩ्ऱु आपस्तम्बगीतावचनङ्गळिऩ्बडिये उपादीयमानवस्तुक्कळिले स्वार्थत्वबुद्धियैविट्टु भगवदर्थत्वानुसन्धानत्तैप् पण्णिक्कॊण्डु ऎऩ्ऱबडि। वरुबवर् - वरुम्बडि पण्णुवर्, सम्पादिप्परॆऩ्ऱबडि। (३)
मूलम् - १।४
मू - निऱैयुडैमलर्मग णलमुऱमरुविय
इऱैयवऩिऩिदुऱ विऩियवैयॆऩुमवर्
अऱनॆऱियिलऩव ऩऩुगिलुमणुगिलर्
तुऱैयलदॆऩु मॊरुदुऱैबडुगिलरे। (४)
इप्पडि उपादानत्तै विशदमागक्काट्टि इऩिमेल् उपादानत्तिले सम्भावितङ्गळाऩ दुष्प्रतिग्रहादिकळुडैय परित्यागम् आवश्यकमॆऩ्ऱु तन्नियमत्तै यरुळिच्चॆय्गिऱार्।
निऱैयुडै - पूर्तियैयुडैयवळाऩ, मलर्मगळ् - पिराट्टियाऩवळ्, नलम् - आनन्दत्तै, उऱ - अडैगैक्काग, मरुविय - आदरिक्कुम्बडियाऩ, मङ्गलङ्गळुक्कुम् सम्पत्तुक्कळुक्कुम् अधिदेवतैयागैयाले संपूर्णसमस्तकामैयाऩ पिराट्टियुङ्गूडत् तऩक्कु भोगसिद्ध्यर्थमाग आश्रयिक्कुम्बडि तिरुवुक्कुम् तिरुवागिय सॆल्वऩाऩवॆऩ्ऱबडि। इत्ताल् निरतिशयपूर्तिशालियाऩ ईश्वरऩ् स्वाज्ञारूपशास्त्रसिद्धत्याज्योपादेयनियमानुपालनत्ताले उगक्कुमत्तऩैबोक्कि यथाकथञ्चित् प्रचुरद्रव्यार्जनत्ताले उगवाऩॆऩ्ऱु ध्वनितम्। इऱैयवऩ् - ईश्वरऩ्, इऩिदु - भोगत्तै, उऱ - अडैगैक्काग, इऩियवै - भोग्यपदार्थङ्गळ्, ऎऩुमवर् - ऎऩ्ऱु निऩैत्तिरुक्कुमवर्, समस्तभोग्यवस्तुक्कळुम्, भगवद्भागवतार्थङ्गळॆऩ्ऱु अध्यवसित्तिरुक्कुम् अनन्यप्रयोजनाधिकारिकळॆऩ्ऱबडि। अऱनॆऱियदु - कर्ममार्गसिद्धाचारङ्गळ्, इलऩवऩ् - इल्लादवऩ्, अणुगिलुम् - किट्टिऩालुम्, अणुगिलर् - किट्टार्गळ्। ‘कुलटाषण्डपतितवैरिभ्यः काकिणीमपि । उद्यतामपि गृह्णीयात् नापद्यपि कदाचन ॥’, ‘तस्करात्पतितात्षण्डात् डम्भलोभमदान्वितात् । मात्रावित्तं न गृह्णीयात् अभक्तादपचारतः ॥’, ‘केशवार्चा गृहे यस्य न तिष्ठति महीपते । तस्यान्नं नैव भोक्तव्यम् अभक्ष्येण समं हि तत् ॥’ ऎऩ्ऱु श्रीशाण्डिल्यस्मृति, सात्त्वततन्त्र, महाभारतङ्गळ् सॊऩ्ऩबडिये, धर्मार्थमार्गप्रस्खलितराऩवर्गळ् स्वयमाग द्रव्यङ्गळैक् कॊडुक्कवन्दालुम् प्रतिग्रहियार्गळॆऩ्ऱु निष्कर्षम्। अणुगिलुम् - अणुगिलुमॆऩ्गिऱवित्ताल्, का पुनः कथा स्वयमुपसर्पणयाञ्नादेरिति सूचितम्। इप्पडि प्रतिग्रहनियमत्तै अरुळिच्चॆय्दिऩिमेल् चतुष्पथशिवालयश्मशानाद्यशुद्धदेशोद्भवपुष्पादिवर्जनत्तै अरुळिच्चॆय्गिऱार्। तुऱैयलदु - तुऱैयल्लाददु, ऎऩुम् - ऎऩ्ऩुम्बडियाऩ, ऒरुदुऱै - ऒरुदुऱैयिलुम्, पडुगिलर् - इऴियार्गळ्। ‘प्रातरुत्थाय गृह्णीयात् (चिन्वीयात्) स्वारामात् स्वयमेव हि । पूजार्थम् अस्त्रमन्त्रेण पुष्पादीन् यत्नतः पथि ॥ यायादरण्यमथवा निर्बाधं हि तदार्जने (र्जयेत्) । अकण्टकद्रुमोत्थाश्च कण्टकद्रुमजा अपि ॥ हृद्यास्सुगन्धाः कर्मण्या ग्राह्यास्सर्वे सितादयः । उग्रगन्धा (स्त्व)ह्यकर्मण्यास्त्वप्रसिद्धास्तथैव च ॥ चतुष्पथशिवावासश्मशानवन(नावनि)मध्यजाः । क्षता अशनि(वा)पाताद्यैः क्रिमिकीटसमावृताः ॥ वर्जनीयाः प्रयत्नेन पत्रपुष्पान्तरादयः (फलादयः?) । अम्बुजानि सुगन्धीनि सितरक्तानि कानिचित् ॥ योक्तव्यानि पवित्राणि स्वयमाराधने तु वै । साङ्कुराणि च पत्राणि प्रभूतान्येवमेव हि ॥ विहितान्यर्चने नित्यं यथर्तुप्रभवानि च । न गृहे करवीरोत्थैः कुसुमैरर्चनं हितम् ॥ विशेषतस्सकामस्य सिद्धिभूतियुतस्य च । अतोऽन्यथा न दोषोऽस्ति दोष उन्मत्तकादिभिः ॥ सद्यो हृतानां विहितं त्वम्लानानां यथाक्रमम् (क्रियम्) । प्रदानमम्बुसिक्तानां तेषां कार्यं न चान्यथा ॥ याश्च दोषाः (निर्दोषतां) प्रयान्त्याशु मन्त्रा(न्त्रि)णामवलोकनात् । भवन्ति भक्तिपूतानि हृद्याग(हृन्मन्त्र)निरतात्मनाम् ॥’ ऎऩ्ऱु श्रीसात्वतत्तिले नियमपरिच्छेदत्तिल् सॊऩ्ऩबडिये सन्मार्गत्तिले पुष्पाद्यार्जनङ्गळ् पण्णुवर्गळॆऩ्ऱबडि। (४)
मूलम् - १।५
मू - ऒळिमदियॆऩवॊरुदिरुवुडऩुयर्बवर्
नळिर्मदिमुगनगैनलनिलवुगवुगळ्
तॆळिबुऩलमुदॆऩच्चॆऴुमदियडियवर्
कुळिमुदल्गिरिसैगळ्गुऱैगिलर्वलदे। (५)
इप्पडि उपादानत्तै यरुळिच्चॆय्दु इऩिमेल् उपादानद्रव्यनिष्पाद्यैयाय् ‘कर्मारम्भेण मन्त्रेण प्राप्तं कालमनुस्मरेत् । इज्यामेव हि (वाभि)सन्दध्यात् सा योनिस्सर्वकर्मणाम् ॥’ ऎऩ्ऱु प्रशंसितैयाय् अहोरात्रकृत्यप्रधानभूतैयाय् भगवद्भाष्यकारराले ‘अथ परमैकान्तिनो भगवदाराधनप्रयोगं वक्ष्ये’ ऎऩ्ऱु तुडङ्गि शौनक-व्यास-बोधायनाद्यनुक्तमाय् भगवच्छास्त्रोक्तमाऩ मार्गत्तै अवलम्बित्तु स्नानविशेषपूर्वकविशेषणत्रयविशिष्टत्वेन प्रतिपादितैयाय् अभिगमन-भोग-मधुपर्क-निवेदन-सम्प्रदान-वह्निसन्तर्पण-पितृयागानुवाकात्मक-क्रियाष्टकरूपतयाष्टाङ्गयोगत्वेन जयाख्यसंहितैयिले विवेचितैयाऩ भगवदिज्यैयै इरण्डु पाट्टुक्कळाले यरुळिच्चॆय्यक्कोलि मुऱ्पड स्नानविशेषादिपूर्वभाविक्रियैकळै यरुळिच्चॆय्गिऱार्।
ऒळि - ज्योत्स्नैयुम्, मदि - चन्द्रऩुम्, ऎऩ - ऎऩ्ऩुम्बडि, ऒरु - अद्वितीयैयाऩ, तिरुवुडऩ् - पिराट्टियोडे, उयर्बवर् - उच्छ्रितराऩ पेररुळाळरुडैय, कौमुद्यविनाभूतऩाऩ कुमुदबन्धु ऎऩ्ऩलाम्बडि पॆरियबिराट्टियारोडु नित्यसंश्लिष्टराऩ पेररुळाळरुडैय ऎऩ्ऱबडि। नळिर् - शीतलमाऩ, मदि - चन्द्रऩैप्पोलेयिरुक्किऱ, मुगम् - मुखत्तिऩुडैय, नगै - मन्दहासमागिऱ, नल - आनन्दप्रदमाऩ, निलवु - ज्योत्स्नैयाले तोऱ्ऱुविक्कप्पट्टदाऩ, उगवुगळ् - हृदयोल्लासङ्गळ्, तद्धेतुक्कळॆऩ्ऱबडि। नेत्रानन्दनेन चन्द्रऩ् ऎऩ्ऩुमाप्पोले हृदयोल्लासहेतुक्कळै हृदयोल्लासङ्गळाग उपचरित्तबडि। तॆळि - निर्मलमाऩ, पुऩल् - जलम्, अमुदु - हविरादिद्रव्यङ्गळ्, तॆळिबुऩलमुदु - पूर्वोक्तहृदयोल्लासहेतुक्कळ् ऎऩ्ऱु उद्देश्योपादेयव्यत्यासेनान्वयिप्पदु। ऎऩ - ऎऩ्ऱु, सॆऴु - अभिवृद्धमाऩ, मदि - बुद्धियैयुडैयवराऩ, अडियवर् - दासर्गळ्, वलदु - शक्यैकळाऩ, कुळिमुदल् - स्नानादिकळाऩ, इङ्गु कुळिशब्दत्ताले धर्मशास्त्रोक्तवारुणमन्त्रादिघटितस्नानविलक्षणमाय् समाराधनाङ्गत्वेन भगवद्भाष्यकारनित्योक्तमाय् मूलमन्त्रकरणकमाऩ स्नानविशेषम् विवक्षितम्। मूलमन्त्रत्ताले देवर्षि-पितृतर्पण-माध्यन्दिनसन्ध्योपासन-मूलमन्त्रजपादिकळ् विवक्षितङ्गळ्, किरिसैगळ् - क्रियैकळै, कुऱैगिलर् - कुऱैयार्गळ्, अक्कर्मङ्गळै न्यूनमागादे अनुष्ठिप्पार्गळॆऩ्ऱबडि। वलदॆऩ्ऱु क्रियैकळै शक्यत्वेन विशेषिक्कैयाले मुख्यस्नानाद्यशक्तऩुक्कु गौणस्नानादिकळाल् भगवदर्चाधिकारमुण्डॆऩ्ऱु दर्शितमाय्त्तु। (५)
मूलम् - १।६
वरुवदोरुऱवॆऩ वळरिळवरसॆऩ
मरुवुनऩ्मगऩॆऩ वऩमदगरियॆऩ
अरुविलैमणियॆऩ वडियवरडैवर्गळ्
अरुगणैयिऱैवऩै यरुगणैयुडऩे। (६)
इप्पडि इज्यानुष्ठानयोग्यतापादकस्नानादिकर्मङ्गळै यरुळिच् चॆय्दिऩि भाष्यकारराले विशदप्रदर्शितैयाऩ इज्यैयै सङ्ग्रहिया निऩ्ऱुगॊण्डु तदनुष्ठाताक्कळुक्कु तत्कालकर्तव्यमाय् सारभूतमाऩ भावबन्धत्तै यरुळिच्चॆय्गिऱार्।
अडियवर् - दासर्गळ्, अरुगणै - अर्हणैक्कु, पूजैक्कु, इऱैवऩै - ईश्वरऩै, ‘यज्ञैस्समिन्धसे नित्यं पितृदेवस्वरूपधृक्’, ‘अहं हि सर्वयज्ञानां भोक्ता च प्रभुरेव च’, ‘तेवऩॆम्बॆरुमाऩुक्कल्लाल् पूवुम् पूसऩैयुन्दगुमे?’ ऎऩ्गिऱबडिये सद्वारकाद्वारकसर्वयज्ञसमाराध्यराऩ पेररुळाळरॆऩ्ऱबडि। अरुगणैयुडऩ् - अर्हणैयोडे, भाष्यकारोपदिष्टमाऩ समाराधनत्तोडे ऎऩ्ऱबडि। इदुक्कु अडैबवरॆऩ्गिऱत्तोडे अन्वयम्, वरुवदु - सद्यस्समागतऩाऩ, ऒर् - अद्वितीयऩाऩ, अत्यन्तप्रत्यासन्नऩाऩ ऎऩ्ऱबडि। उऱवॆऩ - बन्धुवैप्पोलवुम्, ऎऩवॆऩ्गिऱ पदम् उपमानवाचकम्। इङ्गु सद्यस्समागतत्वोक्तियाले अतिथित्वमुम् प्रत्यासन्नत्वोक्तियाले प्रियत्वमुम् दर्शितमागैयाले ‘यथा युवानं राजानं यथा च मदहस्तिनम् । यथा प्रियातिथिं योग्यं भगवन्तं तथार्चयेत् ॥’ ऎऩ्गिऱ वचनत्तिले ‘यथा प्रियातिथिम्’ ऎऩ्गिऱ दृष्टान्तम् अनूदितमाय्त्तु। इत्ताल् सादरसगौरवसमाराधनव्यग्रत्वमुम् तद्विश्लेषासहिष्णुत्वत्ताल् भोग्यत्वमुम् द्योतितम्। वळर् - वर्धियानिऱ्किऱ, इळ - युवावाऩ, अरसॆऩ - राजावैप्पोलवुम्, इत्ताल् ‘युवानं राजानम्’ ऎऩ्गिऱ उपमैयै अनुभाषित्तबडि। इङ्गु राजदृष्टान्तत्ताले तन्मुखोल्लासस्य पुरुषार्थत्वमुम् युवत्वोक्तियाले विविधभोगोपचारविनोदरञ्जनीयत्वमुम् ध्वनितम्। मरुवु - स्पृहणीयऩाऩ, नऩ्मगऩॆऩ - सत्पुत्रऩैप्पोलेयुम्, एतेन ‘यथा च पुत्रं दयितं तथैवोपचरेद्धरिम्’ ऎऩ्गिऱ सादृश्यत्तै अनुवर्णित्तबडि। इत्ताल् श्रीविष्णुचित्तन्यायत्ताले वात्सल्योपलालनादिकळ् व्यञ्जितङ्गळ्, वऩ - अरण्यवर्तियाऩ, मदगरियॆऩ - मत्तद्विरदत्तैप्पोलवुम्, ‘यथैव मदहस्तिनम्’ ऎऩ्गिऱ साधर्म्यत्तै अनुसरित्तबडि। इङ्गु करिदृष्टान्तत्ताले स्वरूपसत्त्या निरतिशयलक्ष्मीकरत्वमुम् तस्यावस्थितिमदयोरुक्तियाले अत्यन्तावहितमनस्कतयाभिगन्तव्यत्वमुम् द्योतितम्। अरु - अशक्यमाऩ, विलै - मूल्यत्तैयुडैयदाऩ, मणियॆऩ - मणियैप्पोलवुम्, अनर्घरत्नत्तैप्पोलवुम् ऎऩ्ऱबडि। इङ्गु मणिदृष्टान्तत्ताले ‘आस्तां ते गुणराशिवद्गुणपरीवाहात्मनां जन्मनां संख्या भौमनिकेतनेष्वपि कुटीकुञ्जेषु रङ्गेश्वर! । अर्च्यस्सर्वसहिष्णुरर्चकपराधीनाखिलात्मस्थितिः प्रीणीषे हृदयालुभिस्तव ततश्शीलाज्जडीभूयते ॥ (श्रीरङ्गराजस्तवे उ।श। ७४) ऎऩ्गिऱबडिये मुन्दाणियिले मुडिन्दाळलाम्बडियाऩ सौलभ्यसौशील्यङ्गळुम्, अनर्घत्वोक्तियाले ‘दत्तानुज्ञः परेणाऽपि गमनायात्मनो बहिः ॥ निर्गन्तुकामो निक्षिप्य देवं दौवारिकादिषु । सभयस्सानुतापश्च चण्डादि(दीन्) द्वारपालकान् ॥ कुमुदादीन् गणेशांश्च चक्रादीन्यायुधान्यपि (नि च) । गरुडं च विशेषेण शेषं शेषाशनं तथा ॥ प्रणम्य धा(स्मा)रयेद्देवं सस्नेहादरसाध्वसम् (सः) । निक्षिपन् जीवितमिव न्यस्यन्निव महानिधिम् ॥ निधित्सन्निव चक्षुस्स्वमर्पयन्निव कल्पकम् । सर्वे भवन्तः सगणाः सन्नद्धाः सर्वदिक्ष्वपि ॥ सावधानाश्च तिष्ठन्तु निक्षिपामि भवत्स्वहम् । मम नाथं मम गुरुं पितरं मातरं च मे ॥ हरिं श्रियं भुवं चापि तान्पालयत सर्वतः । यथा निक्षिप्तरूपं मे सन्दर्शयत सर्वदा ॥ भवतश्शरणं लब्ध्वा व्रजामि गतसाध्वसः ।’ ऎऩ्गिऱबडिये सावधानगोपनसंरम्भमुम् व्यञ्जितम्। अडैवर्गळ् - आश्रयिप्पार्गळ्। (६)
मूलम् - १।७
मू - विरैगमऴ्मलर्मगण्मिगवुऱुमिऱैयवऩ्
कुरैगऴल्गुऱुगियगुळिर्मदिमदियॊडुम्
वरैनिलैयडियवर्मऱैगळिऩ्मऱैयॆऩुम्
उरैनिरैबरवुवरुळममुदुणवे। (७)
इप्पडि इज्यैयै प्रकाशिप्पित्तु इऩिमेल् भगवत्प्रीणनस्वचित्तरञ्जकेतिहासपुराणस्तोत्रनिगमान्तद्वयव्यापकमन्त्रादिश्रवणमननप्रवचनजपादिरूपमाय् रात्रौ करिष्यमाणभगवद्योगप्रतिसन्धुक्षणस्नेहायमानमायिरुक्किऱ स्वाध्यायत्तै इरण्डु पाट्टुक्कळाले अरुळिच्चॆय्यक्कोलि मुऱ्पड समस्तशब्दराशिसारतमव्यापकत्रयपरिशीलनत्तै अरुळिच्चॆय्गिऱार्।
वरैनिलै - पर्वतम्बोलेयिरुक्किऱ निष्ठैयैयुडैयवराऩ, अडियवर् - दासर्गळ्, ‘गिरयो वर्षधाराभिः हन्यमाना न विव्यथुः । अभिभूयमाना व्यसनैः यथाधोक्षजचेतसः ॥’ (श्रीमद्भागवते १०।२०।१५) ऎऩ्ऱु स्थिरतरङ्गळाऩ पर्वतङ्गळुक्कुङ्गूड दृष्टान्तमाम्बडि अत्यन्तदुष्कम्पतत्त्वहितपुरुषार्थाध्यवसायशालिकळाऩ भगवत्परर्गळॆऩ्ऱबडि। इत्ताल् इवर्गळुक्कु उपबृंहणनिरपेक्षपूर्णज्ञानत्वम् सूचितमागैयाले ईदृशाधिकारिकळुक्कु उपबृंहणीयमन्त्रभागजप एवोचितः ऎऩ्ऱु व्यञ्जितम्। ‘उपबृंहणनिरपेक्षस्य उपबृंहणीयवेदभागजप एव युक्तः’ ऎऩ्ऱु श्रीपाञ्चरात्ररक्षैयिले तामेयरुळिच्चॆय्दारिऱे। विरै - परिमलत्ताले, कमऴ् - वासियानिऱ्किऱ, मलर्मगळ् - पिराट्टियाले, मिग - अत्यन्तम्, उऱुम् - आश्रयिक्कप्पट्टवराऩ, पिराट्टियोडु नित्यसंश्लिष्टराऩ, इऱैयवर् - ईश्वरऩुडैय, कुरै - मुखरङ्गळाऩ, कऴल् - चरणङ्गळै, कुऱुगिय - किट्टिऩदाऩ, नूपुराद्याभरणशिञ्जितमुखरङ्गळाऩ भगवच्चरणारविन्दङ्गळै विषयीकरिया निऱ्किऱवॆऩ्ऱबडि। इदु बुद्धिक्कु विशेषणम्। कुळिर् - शीतलमाऩ, मदि - चन्द्रऩैप्पोलेयिरुक्किऱ, चन्द्रऩैप्पोले प्रसन्नशीतलैयाऩ ऎऩ्ऱबडि। मदियोडु - बुद्धियोडे, भगवन्निवेदनपञ्चमहायज्ञादिसात्त्विकान्ननिषेवणाप्यायितमनस्तत्त्वोन्मिषितसत्त्वैयाय् क्षुत्पिपासादिव्यासङ्गराहित्येन भगवच्चरणारविन्दयोः स्वरसैयाऩ बुद्धियोडे ऎऩ्ऱबडि। इदुक्कु परवुवर् ऎऩ्गिऱ क्रियैयोडे अन्वयम्। इत्ताल् मन्त्रजपकालत्तिले मौन-मन्त्रार्थचिन्तनादिनियमम् आवश्यकमॆऩ्ऱु सूचितम्। उळम् - अन्तःकरणमाऩदु, अमुदु - अमृतत्तै, उण - भुजिक्कुम्बडि, हृदयम् अमृतास्वादनत्तै अनुभविक्कुम्बडि ऎऩ्ऱबडि। इदुक्कु पूर्ववदन्वयम्। मऱैगळिल् - वेदङ्गळिले, मऱैयॆऩुम् - वेदङ्गळ् ऎऩ्ऱु सॊल्लुम्बडियाऩ, वेदङ्गळुक्कुम् वेदङ्गळॆऩ्ऩलाम्बडियाऩ ऎऩ्ऱबडि। उरै - उक्तिकळुडैय, निरै - पङ्क्तियै, ‘मन्त्राणां परमो मन्त्रो गुह्यानां गुह्यमुत्तमम् । पवित्रं च पवित्राणां मूलमन्त्रस्सनातनः ॥’ इत्यादिकळ् पडिये लौकिकवाक्यङ्गळिल् काट्टिल् वेदङ्गळ् अभ्यर्हितङ्गळाऩाप्पोले वेदङ्गळ् तऩ्ऩिलुम् अभ्यर्हितङ्गळाऩ श्रीमदष्टाक्षरद्वादशाक्षरषडक्षरादिभगवन्मन्त्रङ्गळै ऎऩ्ऱु तात्पर्यम्। परवुवर् - जपिप्पार्गळ्। (७)
मूलम् - १।८
मू - तुदिगळुमऱिवरुसुरुदियिऩिऱुदियिऩ्
इदयमिदॆऩमुऩियिऱैयवरुऱैगळुम्
मदुरमऩुदवियमऱैगळुमडियवर्
विदिवगैबरवुवर्मिगवुळमॆऴवे। (८)
इप्पडि मन्त्ररूपमाऩ स्वाध्यायत्तै अरुळिच्चॆय्दिऩिमेल् ‘वेदानध्यापयेच्छिष्यान् धारयेच्च विचारयेत् । अवेक्षेत च शास्त्राणि धर्मादीनि द्विजोत्तमः ॥ वैदिकादींश्च निगमान् वेदाङ्गानि विशेषतः ।’ ऎऩ्ऱु व्यासाद्युक्तरीत्या स्तोत्रेतिहासपुराणादि-वेदाङ्ग-पराङ्कुशपरकालादिदिव्यसूक्तिपरिशीलनात्मकवेदोपबृंहणरूपमाऩ स्वाध्यायत्तैयरुळिच् चॆय्गिऱार्।
अडियवर् - भगवद्दासर्गळ्, उळम् - अन्तःकरणमाऩदु, मिग - अत्यन्तम्, ऎऴ - ऎऴुम्बडि, तङ्गळुडैय चित्तम् भावियोगत्तिले अत्यन्तप्रोत्साहितमाम्बडि, ऎऩ्ऱबडि। इदुक्कु वाक्यान्तक्रियैयोडे अन्वयम्। तुदिगळुम् - स्तुतिकळैयुम्, भगवन्नामसहस्र-मन्त्रराजजप-स्तोत्रादिकळैयुम्, अऱिवरु - दुर्ज्ञेयङ्गळाऩ, सुरुदियिऩिऱुदियिऩ् - वेदान्तङ्गळुडैय, इदयम् - हृदयम्, इदु - इत्थम्भूतम्, ऎऩ - ऎऩ्ऱु काट्टुमवैगळाऩ, इदु उरैगळुक्कु विशेषणम्। मुऩियिऱैयवर् - मुनीश्वरर्गळुडैय, उरैगळुम् - वचनङ्गळैयुम्, विदितसकलवेदतदर्थराय् स्वयोगमहिमसाक्षात्कृतपरावरतत्त्वयाथात्म्यराऩ पराशरपाराशर्यशुकशौनकादिब्रह्मर्षिकळुडैय परिचितगहनगम्भीरविविधवेदान्ततात्पर्यनिर्धारकङ्गळाऩ वाक्यङ्गळैयुम् ऎऩ्ऱबडि। इङ्गु वेदङ्गळुक्कु अऱिवरु ऎऩ्ऱु दुर्बोधत्त्वोक्तियाले ‘इतिहासपुराणाभ्यां वेदं समुपबृंहयेत् । बिभेत्यल्पश्रुताद्वेदो मामयं प्रतरिष्यति ॥’ ऎऩ्ऱु वासिष्ठस्मृत्युक्तरीत्यावश्योपबृंहणत्वम् व्यञ्जितम्, पराशरद्युपबृंहयिताक्कळै मुऩियिऱैयवरॆऩ्ऱु वेदार्थमननशीलराऩ मुनिकळै श्रेष्ठत्वेन निर्देशिक्कैयाले ‘वेदार्थो यः स्वयं ज्ञातः तत्राज्ञानं भवेदपि । महर्षिभिस्तु निर्णीते का शङ्का स्यान्महात्मनाम् ॥’ ऎऩ्ऱु व्यासस्मृत्युक्तरीत्या तत्कृतोपबृंहणङ्गळुक्कु आस्तिकजनैरतिविस्रम्भणीयत्वम् ध्वनितम्। इप्पडि संस्कृतात्मकोपबृंहणत्तैयरुळिच्चॆय्दु इऩि अवैगळिऱ्काट्टिल् वेदान्तरहस्यवैशद्यातिशयहेतुक्कळाय् ‘तॊण्डर्क्कमुदुण्णच् चॊऩ्मालैगळ् सॊऩ्ऩेऩ्’ ऎऩ्गिऱबडिये ‘सद्यः परमात्मनि चित्तरञ्जकतम’ङ्गळाऩ द्रमिडभाषात्मकोपबृंहणङ्गळै अरुळिच्चॆय्गिऱार्। मदुर - अत्यन्तभोग्यङ्गळाऩ, मऩ् - दृढमाग, उदविय - उपकरिक्कुमवैगळाऩ, मऱैगळुम् - वेदङ्गळैयुम्, मधुरतरङ्गळाय् गाढविस्रम्भजनकङ्गळाऩ श्रीपराङ्कुशादिसूरिदिव्यप्रबन्धङ्गळैयुम् ऎऩ्ऱबडि। इवैगळुक्कु वेदत्त्वोक्तियाले आदरणीयतमत्वम् सूचितम्। विदिवगै - शास्त्रप्रकारत्ताले, परवुवर् - परिशीलिया निऱ्पार्गळ्। देशकालपात्रादिविवेचनपूर्वकमाग अध्ययनाध्यापनसंवादादिकळै नडत्तुवर्गळॆऩ्ऱबडि। (८)
मूलम् - १।९
मू - अऱिविलर्दलैमिसैययऩडियॆऴुदिय
पॊऱिवगैयॆऴुवदोर् पॊऱिनलमुगवलर्
उऱुवदुमुडैयदु मिदुवॆऩमरुवदुम्
नऱुमलर्मगळ्बदि नलमुऱुनिऩैवे। (९)
इप्पडि स्वाध्यायत्तै निरूपित्तु इऩिमेल् ‘ईदृशः परमात्माऽयं प्रत्यगात्मा तथेदृशः (ऽयमीदृशः) । तत्सम्बन्धानुसन्धानमिति योगः प्रकीर्तितः ॥’ ऎऩ्ऱु शाण्डिल्यभगवानाले सङ्ग्रहेण प्रदर्शितमाय् ‘यामुनार्यसुधाम्बोधिम् अवगाह्य यथामति । आदाय भक्तियोगाख्यं रत्नं सन्दर्शयाम्यहम् ॥’ ऎऩ्ऱु तुडङ्गि श्रीवैकुण्ठगद्यत्तिले भगवद्भाष्यकारराले विलक्षणफलपर्वानुसन्धानविशिष्टत्वेनोपदिष्टमाय् अनन्यप्रयोजनकर्तव्यमाय् विचित्रमाऩ भगवद्योगत्तै इरण्डु पाट्टुक्कळाले अरुळिच्चॆय्यक्कोलि मुऱ्पड विषयानुभवानन्दविरक्तरुक्कु भगवच्चिन्तनामृतास्वादनमे लब्ध-लप्स्यमानसकलपुरुषार्थमुम् ऎऩ्गिऱार्।
नऱुमलर्मगळ् - सुगन्धिपुष्पवासिनियाऩ पिराट्टियुडैय, पदि - नायकऩुडैय, तद्विषयकमाऩ ऎऩ्ऱबडि। इदु निऩैवुक्कु विशेषणम्। इङ्गु योगविषयीभूतमाऩ वस्तुवुक्कु परिमलसम्बन्धोक्तियाले भोग्यतातिशयो द्योतितः । इत्ताल् भगवद्विषयभोगत्तुक्कु आनन्दरूपत्वम् फलितम्। तदेवाह, नलम् - आनन्दत्तै, उऱ - अडैयानिऱ्किऱ, आनन्दरूपतया परिणमियानिऱ्किऱ ऎऩ्ऱबडि। निऩैवु - स्मृतियाऩदु, अविच्छिन्नस्मृतिसन्तानरूपमाऩ योगमाऩदॆऩ्ऱबडि। इदुक्कु वाक्यान्तत्तिले अन्वयम्। अऱिविलर् - ज्ञानशून्यरुडैय, तलैमिसै - शिरस्सिले, अयऩ् - अजऩाले (ब्रह्मावाले), अडि - पूर्वकालत्तिले, ऎऴुदिय - लिखितमाऩ, पॊऱिवगै - लिपिप्रकारत्ताले, ऎऴुवदु - उत्पन्नमागिऱ, ऒर् - अद्वितीयमाऩ, विवेकविकलर्क्कु निरतिशयत्वेन तोऱ्ऱिऩदाऩ ऎऩ्ऱबडि। पॊऱि नलम् - विषयानन्दत्तै, पॊऱि - शब्दादिविषयम्। उगविलर् - संमतियादवर्गळ्। ताङ्गळ् प्राक् विवेकशून्यतादशैयिले अनुष्ठितकर्मङ्गळुक्कु अनुगुणमाऩ भगवत्सङ्कल्पत्ताले दुर्वारमाग वरुगिऱ शब्दादिविषयास्वादनत्तिल् संप्रति विवेकदशैयिले सङ्गमऱ्ऱिरुक्किऱ अनन्यप्रयोजनाधिकारिकळॆऩ्ऱबडि। उऱुवदुम् - सम्प्रति लभिक्कुमदुम्, उडैयदुम् - पूर्वलब्धमुम्, इदुवॆऩ - इदमेव ऎऩ्ऩुम्बडि, मरुवदुम् - परिणमिक्कुमदुम्, प्रागुक्तमाऩ भगवद्योगमे पूर्वाधिकारिकळुक्कु अपूर्वलाभलब्धार्थपरिपालनात्मकयोगक्षेमरूपपुरुषार्थत्वेन पर्यवसिक्कुम् ऎऩ्ऱु पिण्डितार्थम्। (९)
मूलम् - १।१०
मू - पॆरुगियनलनिलै पॆरुमैयिऩ्मिगुमयल्
उरुगियनिलैमऩ मुयर्मुगिऴॆऴुमुडल्
सॊरुगियविऴिदिगऴ् सुडर्मदिबुगुमिऱै
करुगियवुरुदिगऴ् करिगिरियरिये। (१०)
इप्पडि योगत्तै पुरुषार्थरूपमाग अरुळिच्चॆय्दु इऩिमेल् अन्द योगत्तुक्कु अन्तर्विलयनिभृतस्वान्तद्रवीभावपुलकोद्गमनेत्रविकारादिकार्यमुखेन निरतिशयानन्दरूपत्वत्तै दृढीकरियानिऩ्ऱु कॊण्डु षाड्गुण्यपरिकर्मितराय् कल्याणतमहृदयङ्गमविग्रहविशिष्टराय् करिगिरिशिखरवास्तव्यराऩ पेररुळाळरे तादृशयोगविषयत्वेनोपनिषद्भगवच्छास्त्रादिप्रसिद्धऩाऩ परमात्मावॆऩ्ऱु प्रबन्धत्तैत् तलैक्कट्टुगिऱार्।
करुगिय - श्लामलमाऩ, उरु - रूपत्ताले, तिगऴ् - विळङ्गानिऱ्किऱ, इत्ताल् योगविषयऩाऩ ईश्वरऩुक्कु विलक्षणविग्रहवत्तया शुभाश्रयत्वम् सॊऩ्ऩबडि। करिगिरि - हस्तिगिरिनिवासियाऩ, अरि - हरियाऩवर्, इदुक्कु वाक्यान्तत्तिले अन्वयम्। इङ्गु पेररुळाळरै ‘हरतीति हरिः’ ऎऩ्ऱु व्युत्पन्नमाऩ हरिशब्दत्ताले निर्देशित्तदु ‘हरिर्हरति पापानि दुष्टचित्तैरपि स्मृतः । अनिच्छयापि संस्पृष्टो दहत्येव हि पावकः ॥ यथाग्निरुद्धतशिखः कक्षं दहति सानिलः । तथा चित्तस्थितो विष्णुर्योगिनां सर्वकिल्बिषम् ॥’ ऎऩ्गिऱबडिये स्वविषयात्मकयोगपरिपन्थिसकलदुरितविरत्यभिप्रायकम्। पॆरुगिय - अविच्छिन्नमाग प्रवहियानिऱ्किऱ, नलनिलै - आनन्दावस्थैयुडैय, पॆरुमैयिल् - अभिवृद्धियिले, मिगु - अधिकमागानिऱ्किऱ, मयल् - व्यामोहत्तालेयुम्, अविच्छिन्नधारैयाऩ भगवद्योगानन्दप्रवाहमाऩदु शरत्पर्वणेन्दुमयूखचुम्बितपारावारन्यायत्ताले आत्मनि धारयितुमशक्यमागैयाले ‘विनिश्चेतुं शक्यो न सुखमिति वा दुःखमिति वा प्रमोहो निद्रा वा किमु विषविसर्पः किमु मुदः । तव स्पर्शे स्पर्शे मम हि परिमूढेन्द्रियगणो विकारश्चैतन्यं भ्रमयति (च संमी)समुन्मूलयति च ॥’ (उत्तररामचरिते १।३५) ऎऩ्गिऱबडिये तत्कालसमुन्मिषितैयाऩ दुर्निरूपानन्दमूर्छैयालेयुम् ऎऩ्ऱु करुत्तु। उरुगिय निलै - द्रवीभावावस्थमाऩ, मनम् - मनस्सालेयुम्, उयर् - उन्नतमाऩ, मुगुळ् - मुकुलङ्गळ्, ऎऴुम् - अङ्कुरिक्कुम्बडियाऩ, उडल् - शरीरत्तालुम्, पुलकमुकुलोत्तुङ्गमाऩ अङ्गत्तालेयुम् ऎऩ्ऱबडि। सॊरुगिय - सुखपारवश्यत्ताले अन्तर्लीयमानङ्गळाऩ, विऴि - नयनगोलङ्गळालेयुम्, तिगऴ् - प्रकाशियानिऱ्किऱ, पूर्वोक्तमूर्छाचित्तद्रवीभावपुलकनेत्रविकारङ्गळाले निरतिशयानन्दत्वेन परैरनुमीयमानमाऩ ऎऩ्ऱबडि। सुडर् - उज्ज्वलमाऩ, विशदमाऩ ऎऩ्ऱबडि। मदि - योगरूपज्ञानत्तै, पुगुम् - प्रकाशिप्पिक्कुमवऩाऩ, इऱै - ईश्वरऩ्, पूर्वोक्तदिव्यमङ्गलविग्रहविशिष्टऩाऩ पेररुळाळरे, निरुपमसमाधिविषयभूतऩाऩ ईश्वरऩॆऩ्ऱु पिण्डितोऽर्थः । दिव्यात्मस्वरूपत्तिल् काट्टिल् दिव्यमङ्गलविग्रहम् हृदयङ्गममाऩाप्पोलेयुम् तत्रापि परव्यूहादिकळिल् काट्टिलुम् अर्चावतारम् हृदयङ्गममाऩाप्पोलेयुम् अदुदऩ्ऩिलुम् अस्पृष्टचिन्तापदाभिरूप्यशालिविग्रहराऩ पेररुळाळरे समाधिसुखास्वादलालसराऩ अधिकारिकळुक्कु हृदयङ्गमम् ऎऩ्ऱु तिरुवुळ्ळम्। (१०)
इत्थं वकुळाभरणो गुरुकृपया वीरराघवो दासः । श्रीवैष्णवदिनचर्यागाथा व्यवरिष्ट वैष्णवप्रीत्यै ॥ (१)
नाहं वेद्मीह कति भ्रमप्रमादादिसम्भवा दोषाः । तानखिलान् मृष्यन्तां श्रुतिशिखरगुरुस्तदङ्घ्रिशरणाश्च ॥ (२)
इति श्रीमत्तातयार्यचरणारविन्दचञ्चरीक-श्रीपादुकासेवक-रामानुजसंयमिसार्वभौम-चरणनखमणिज्योत्स्ना चकोरायमाणमानसस्य वकुळाभरणवीरराघवविदुषः कृतिषु श्रीवैष्णवदिनचर्यागाथाव्याख्यानं संपूर्णम् ।
श्रीमते निगमान्तमहादेशिकाय नमः ।
श्रीवैष्णवदिनचर्याव्याख्यानम् मुऱ्ऱिऱ्ऱु।